قرارداد سرمایه گذاری
. اصول کلی در قراردادنویسی
رعایت اصول بنیادین در نگارش قرارداد، هدف اصلی پیشگیری از بروز اختلافات احتمالی در آینده را دنبال میکند.
الف. شناسایی چالشها و ارائه راهکار
اولین قدم در تدوین قرارداد، شناسایی اهداف، اولویتها و محدودیتها است. قراردادنویس باید با ویژگیهای خاص محصول یا خدمت و همچنین اختلافات رایج در آن حوزه آشنا باشد. باید برای فرضیههای مختلف (مانند ابطال سند مالکیت اختراع در قرارداد مشارکت برای تجاریسازی)، راه حلهای مشخصی در قرارداد ارائه شود.
ب. اعتبارسنجی و تضامین
اعتبارسنجی به معنای این است که طرف قرارداد، “بخواهد” و “بتواند” تعهدات قراردادی را اجرا کند. اعتبارسنجی مقدم بر اخذ وثایق و تضامین است. به عنوان مثال، در قرارداد محرمانگی، سپردن اسرار تجاری به افراد بیاعتبار، حتی با وجود ضمانت اجرای قوی، ممکن است منجر به زیان گسترده و جبرانناپذیر شود. یکی از راههای اعتبارسنجی، داشتن یک دوره آزمایشی در مقیاس کوچکتر است.
ج. مستندسازی و کتابت
مکتوب کردن توافقات برای جلوگیری از سوء تفاهم، فراموشی و اثبات ادعا ضروری است
- اعتبار توافقات شفاهی: توافقات شفاهی نیز معتبر و منشأ اثر هستند (مثلاً طبق ماده 7 قانون کار، قرارداد کار میتواند کتبی یا شفاهی باشد).
- اعتبار اسناد الکترونیکی: “داده پیام“ (Data Message) در حکم نوشته است. با این حال، مهمترین مانع در این خصوص، قابلیت استناد پیام به ارسالکننده است (منوط به احراز تعلق ایمیل یا شماره).
- تشریفات خاص برای ثبت IP: در برخی قراردادها، رعایت تشریفات خاص الزامی است؛ برای مثال، قرارداد لیسانس مال فکری (اختراع، طرح صنعتی یا علامت تجاری) باید در مرکز مالکیت معنوی ثبت و آگهی شود، وگرنه نسبت به اشخاص ثالث قابل استناد نیست.
د. شفافیت و اجتناب از ابهام
باید از عبارتهای مبهم، کیفی و غیرقابل اندازهگیری مانند “اولین فرصت ممکن”، “فوری”، “با کیفیت عالی” و “خارجی” پرهیز شود.
- داور مرضیالطرفین: عبارت داور “مرضیالطرفین” قویاً توصیه میشود که به کار گرفته نشود و در صورت تمایل به داوری، داور با ذکر نام تعیین شود یا سازوکار انتخاب مشخص گردد.
- عدم رقابت: در شرط عدم رقابت، باید قلمرو محدودیت از حیث موضوع یا مدت متعارف (مثلاً یک سال پس از پایان قرارداد) شفاف شود تا به دلیل سلب حق آزادی اشتغال، باطل تلقی نگردد
- شفافیت تعهدات فنی: در قراردادهای انتقال فناوری، باید از عباراتی مانند “انتقال دانش فنی یا اختراع تکمیلی به شکلی اثربخش و کارآمد” اجتناب کرد و جزئیات و بازه زمانی مشخصی برای ارائه دانش جدید تعیین نمود.
ه. ضمانت اجرا و انواع تعهدات
تعهد حقوقی باید دارای ضمانت اجرای قوی و مؤثر (مانند وجه التزام مشخص) باشد تا احتمال نقض کاهش یابد و خسارت زیاندیده به نحو مطلوب جبران شود
- تعهد به وسیله در مقابل تعهد به نتیجه:
- تعهد به وسیله: در این حالت، متعهد فقط ملزم به تلاش لازم است (مثلاً “تلاش برای اخذ مجوز”) و صرف عدم حصول نتیجه، تخلف محسوب نمیشود
- تعهد به نتیجه: در این حالت، عدم حصول نتیجه تخلف محسوب میشود، مگر اینکه متعهد اثبات کند عدم حصول نتیجه ناشی از قوه قاهره بوده است (مثلاً “اخذ مجوز”).
دیدگاهتان را بنویسید